SAHA Bülten
HÜRKUŞ-II, Türkiye'nin ilk millî Askerî Tip Sertifikasını aldı: 12 disiplinde 1.790 gereksinim doğrulandı
TUSAŞ'ın yerli ve millî imkânlarla geliştirdiği HÜRKUŞ-II, sertifikasyon sürecini tamamlayarak Türkiye'nin millî imkânlarla belgelendirilen ilk askerî uçağı oldu. TUSAŞ'ın 15 Eylül'de duyurduğu gelişme, bir uçağı geliştirmekle o uçağı uluslararası standartlara göre belgelendirmenin iki ayrı kabiliyet olduğu gerçeğini Türkiye lehine kapatan bir eşik niteliğinde.
Sertifikasyon faaliyeti 12 ayrı disiplinde yürütüldü; süreçte 1.790 sertifikasyon gereksinimi doğrulandı, 950 teknik doküman incelendi ve 153 sertifikasyon testi tamamlandı. Sürecin tamamı, uluslararası standartlara uygun şekilde Türk personel tarafından icra edildi.
Sertifikasyonun hemen ardından platform kabul safhasına geçti: 16 Eylül'de Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün ile Hava Kuvvetleri Komutanı Orgeneral Rafet Dalkıran, kabul faaliyetleri öncesinde kol hâlinde test uçuşu yaparak uçağın kabiliyetlerini yerinde inceledi. İkili aynı gün, MURAD AESA radarıyla donatılmış bir HÜRJET ile de test uçuşu gerçekleştirdi.
TUSAŞ tarafından Türk Hava Kuvvetleri'ne 55 adet HÜRKUŞ-II teslim edilecek; uçakların önemli bir bölümünün üretim faaliyetleri hâlihazırda tamamlanmış durumda. HÜRJET tarafında ise envantere girecek ilk seri üretim uçak, 30 Ağustos'ta ilk uçuşunu yapmıştı; 2027'den itibaren yoğun bir teslimat takvimi bekleniyor.
Türkiye'nin ilk Ay görevi aracı tamamlandı: 3,5 tonluk araç çevresel testler için TUSAŞ USET'e gönderildi
Türkiye'nin ilk Ay görevi kapsamında geliştirilen uzay aracının üretim, montaj ve entegrasyon faaliyetleri tamamlandı; yaklaşık 3,5 tonluk araç, sistem seviyesi çevresel testler için TUSAŞ'ın Uzay Sistemleri Entegrasyon ve Test Merkezi'ne (USET) gönderildi. Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, gelişmeyi 14 Eylül'de Ankara'daki TÜBİTAK UZAY OPMER'de düzenlenen basın toplantısında duyurdu.
Aracın yerlilik oranı yüzde 80'in üzerinde. Uçuş bilgisayarı, haberleşme, güç ve ısıl kontrol teknolojileri İMECE ve TÜRKSAT 6A programlarında biriken mirastan geliyor; araç millî olarak geliştirilen hibrit itki sistemi kullanıyor ve uçuş yazılımlarının tamamı yurt içinde yazıldı.
Fırlatmanın 2027 başında Kennedy Uzay Merkezi'nden yapılması planlanıyor. Araç, fırlatmadan yaklaşık iki ay sonra Ay yörüngesine yerleşecek ve yüzeyin 100 kilometre üzerindeki yörüngede en az üç ay görev yapacak; görev süresinin 1,5 yıla kadar uzatılabilmesi öngörülüyor. Millî bilimsel yükler; güneş rüzgârı etkileşimini, Ay yüzeyindeki su oluşum mekanizmalarını, manyetik alanı ve ısıl özellikleri inceleyecek.
SUNGUR'un haftası: AKINCI'dan hava hedefine tam isabet, BURÇ'tan ilk atış
Bayraktar AKINCI, 16 Eylül'de ROKETSAN üretimi SUNGUR hava savunma füzesiyle yüksek hızlı insansız hava hedefini tam isabetle vurdu. Test, Tekirdağ'daki Çorlu Uçuş Eğitim ve Test Merkezi'nden havalanan AKINCI ile Sinop açıklarında icra edildi ve platformun hava-hava angajman kabiliyetini bir kademe daha genişletti.
AKINCI daha önce yapay zekâ destekli KEMANKEŞ seyir füzesi ve yüksek hızlı çok maksatlı güdümlü mühimmat EREN ile de hava hedeflerine karşı atışlar gerçekleştirmişti. Baykar, 2025'te 2,2 milyar dolarlık insansız hava aracı ihracatı yaptığını ve TB2 ile AKINCI için 39 ülkeyle ihracat anlaşması bulunduğunu açıklamıştı.
Aynı füze, haftanın başında ikinci bir eşiği geçti: 14 Eylül'de SUNGUR, ROKETSAN'ın BURÇ Mobil Hava Savunma Sistemi üzerinden ilk kez ateşlendi ve hareketli hava hedefini ilk atışta vurdu. BURÇ; SUNGUR füzesini 20/30 mm topla, aktif ve pasif sensörlerle aynı araçta birleştirerek ucuz hava tehditlerine karşı maliyet dengesi gözeten bir çözüm sunuyor.
ASELSAN, 17.865 metrekarelik Güdüm Sistemleri Üretim Merkezi'ni devreye aldı
ASELSAN, toplam tutarı 56 milyon dolar olan ve 17 bin 865 metrekare kapalı alana sahip Güdüm Sistemleri Üretim Merkezi'ni devreye aldığını 18 Eylül'de Kamuyu Aydınlatma Platformu üzerinden duyurdu. Şirket, artan sipariş hacmini karşılamak ve üretim altyapısını güçlendirmek amacıyla stratejik yatırımlarını sürdürdüğünü bildirdi.
Açıklamaya göre yeni yatırımla birlikte güdüm sistemleri üretiminde robotik ve otomasyon altyapısı güçlendirildi; teslimat kapasitesi, üretim hızı ve kalite kabiliyeti artırıldı. Güdüm sistemleri, ASELSAN'ın hava savunma, güdümlü mühimmat ve füze programlarının ortak alt bileşeni konumunda.
KAAN'da 750, SİPER'de 1.000 firma: SSB yeni tedarikçi seferberliğini Anadolu'ya yayıyor
Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün, KAAN programında yaklaşık 750, SİPER programında ise yaklaşık 1.000 firmanın görev yaptığını açıkladı ve yeni tedarikçi kazanımının kurumun öncelikli hedeflerinden olduğunu vurguladı. Açıklama, 19 Eylül'de Denizli'de gerçekleştirilen tesis ziyaretleri programında yapıldı.
Görgün'ün Denizli'de ziyaret ettiği MMM Mutlu Medikal Mühendislik, Er-Bakır Elektrolitik Bakır Mamulleri ve Aysan Raf Sistemleri tesislerinin yanı sıra programda ASELSAN, ROKETSAN, HAVELSAN ve TUSAŞ ile potansiyel alt tedarikçiler arasında B2B görüşmeleri de yer aldı. Görgün, hedefi "tüm savunma ürünleri ve platformları için yeni tedarikçiler oluşturmak, bunları millîleştirmek ve teknolojik uzmanlık kazanmak" şeklinde tanımladı.
Modern savunma ürünlerinin yüzlerce destekleyici firma gerektiren karmaşık sistemler olduğunu belirten Görgün, Denizli'nin savunma sanayiine alt yüklenici olabilecek çok sayıda KOBİ potansiyeli taşıdığını ifade etti.
KAPLAN ZPT'nin ilk aracı ön kabul testlerini geçti: ikinci araç Endonezya'da üretiliyor
FNSS ile Endonezyalı PT Pindad'ın birlikte yürüttüğü KAPLAN Zırhlı Personel Taşıyıcı projesinde ilk aracın ön kabul testleri başarıyla tamamlandı. 16 Eylül'de duyurulan gelişmeye göre testler, PT Pindad temsilcilerinin katılımıyla Türkiye'de icra edildi; araç Endonezya'ya sevk edildikten sonra son kullanıcıyla birlikte nihai kabul testleri yapılacak.
Proje, PT Pindad ile Endonezya Savunma Bakanlığı arasında imzalanan ve ülkenin 30 ton sınıfı paletli zırhlı personel taşıyıcı ihtiyacını karşılamayı hedefleyen sözleşmeye dayanıyor; FNSS ile PT Pindad arasındaki geliştirme ve üretim sözleşmesi kapsamında ilk araç FNSS tesislerinde üretildi. İkinci aracın üretim faaliyetleri ise PT Pindad'ın Endonezya'daki tesislerinde eş zamanlı olarak sürüyor.
İSTİF sınıfı fırkateyn İZMİT deniz kabul testlerine başladı
İSTİF sınıfı fırkateynlerin yeni teknesi İZMİT, 15 Eylül'de deniz kabul testlerine başladı. Gemi, kardeş teknesi İZMİR'in 10 Ağustos'ta başladığı test sürecini takip ediyor. İnşa ve donatım faaliyetleri, MİLGEM 6-12'nci Gemiler Tedarik Projesi kapsamında Sedef Tersanesi tarafından yürütüldü.
Sınıfın seri üretimi; Anadolu, Sedef ve Sefine tersanelerinin oluşturduğu TAİS ortaklığı tarafından, tasarım entegrasyonunda STM'nin yönlendirmesiyle sürdürülüyor. Yaklaşık 113,2 metre boyundaki gemi, 3.000–3.150 ton deplasmana, 29 knot üzeri azami sürate ve 14 knotta yaklaşık 5.700 deniz mili menzile sahip.
Tekne; millî dikey atım sistemi, CENK-S AESA radarı ve entegre savaş yönetim kabiliyetlerini taşıyor. Üç İstif sınıfı fırkateynin 2026 sonuna kadar envantere girmesi hedefleniyor; hâlihazırda yedi tekne eş zamanlı olarak inşa hâlinde ve bunların ikisi Endonezya'ya ihracat için ayrıldı.
TULPAR, Leonardo'nun HITFACT MkII 120 mm kulesiyle atışlı testleri tamamladı
Otokar ve Leonardo, TULPAR paletli zırhlı muharebe aracı ile HITFACT MkII 120 mm kulesinin entegrasyonunu ve atışlı testlerini 18 Eylül'de başarıyla tamamladı. Ortaya çıkan konfigürasyon, ana muharebe tankı seviyesinde ateş gücünü TULPAR'ın hareket kabiliyeti, koruma seviyesi ve modüler mimarisiyle birleştiriyor.
Atışlı testler öncesinde iki şirketin mühendislik ekipleri; platform ile kule arasındaki mekanik, elektrik, elektronik ve yazılım arayüzlerini kapsayan kapsamlı bir entegrasyon süreci yürüttü. Testlerde silah sistemi, atış kontrol algoritmaları ve stabilizasyon donanımı değerlendirildi; sabit ve hareket hâlindeki atışlarda sistemin performansı ile isabet doğruluğunun planlanan hedefleri karşıladığı doğrulandı.
Otokar Askeri Araçlar Genel Müdür Yardımcısı Sedef Vehbi, testlerin TULPAR'ın büyük çaplı kule sistemlerini entegre edebilme kabiliyetini ortaya koyduğunu belirtti. Leonardo Savunma Sistemleri Genel Müdür Yardımcısı Luca Perazzo ise HITFACT MkII'nin "ana muharebe tankı ateş gücünü hafif ve orta sınıf platformlara entegre edebilen dünyadaki tek 120 mm yivsiz sistem" olduğunu ifade etti.
S-70B SeaHawk, L-UMTAS GM ve IIR TEMREN ile hava-yüzey ve hava-hava atışları yaptı
Millî Savunma Bakanlığının paylaştığı görüntülere göre Türk S-70B SeaHawk helikopterleri, ROKETSAN üretimi L-UMTAS GM ve IIR TEMREN mühimmatlarıyla hem hava-yüzey hem hava-hava atışları gerçekleştirdi. Bakanlık faaliyeti, ROKETSAN'ın Lazer Güdümlü Uzun Menzilli Tanksavar Menzil Uzatma Projesi kapsamında yürütülen alternatif konfigürasyon geliştirme çalışması olarak tanımladı; yani atışlar bir entegrasyon kilometre taşı, envantere kabul beyanı değil.
ROKETSAN'ın yayımlanmış verilerine göre L/UMTAS-GM, 160 mm çapında ve 42 kilogram ağırlığında; görüntüleyici kızılötesi (IIR) veya yarı aktif lazer güdüm seçenekleriyle sunuluyor, kara platformlarından 15, hava platformlarından 20 kilometre menzile ulaşıyor ve at-unut ile at-güncelle modlarını destekliyor. TEMREN ise SeaHawk entegrasyonunu ve güdümlü füze tedarikini kapsayan proje başlığı altında, IIR ve yarı aktif lazer arayıcı seçenekleriyle tanımlanıyor.
Faaliyeti teknik olarak öne çıkaran unsur, bakanlık açıklamasının hava-hava atış profilini açıkça içermesi. Bu, yavaş veya düşük manevra kabiliyetli hava hedeflerine karşı helikopterden kullanılabilecek millî bir seçeneğe işaret ediyor; ancak nihai hedef seti, atış zarfı ve hizmet kuralları nitelendirme ve kullanıcı kabulü gerektiriyor.
Bayraktar TB2, ASELSAN'ın ANTIDOT ve FULMAR 200 podlarıyla 18 ülkenin önünde görev icra etti
ASELSAN'ın elektronik harp ve radar podları, Konya'da 18 ülkeden askerî heyetin izlediği uluslararası demonstrasyonda iki ayrı Bayraktar TB2 üzerinde görev yaptı. Uçaklardan birinde ANTIDOT 2ES 100 ve ANTIDOT 2EA 200, diğerinde FULMAR 200 taşındı.
ANTIDOT 2ES 100; hava savunma radarlarından yayılan sinyalleri tespit ediyor, tanımlıyor, dijital olarak kaydediyor, tehdidin yönünü ve konumunu belirleyip operatöre gereken her şeyi uçağın kendi haberleşme bandı üzerinden gerçek zamanlı aktarıyor. ANTIDOT 2EA 200 ise elektronik destek ile elektronik taarruzu tek podda birleştiriyor. FULMAR 200, Spotlight ve Stripmap modlarında gece-gündüz ve her hava şartında görüntü üretebilen hafif AESA sentetik açıklıklı radar podu.
Senaryoda ANTIDOT, uçuş sırasında hedef radar sistemini tespit edip konumlandırdı; elektronik destek podunun aktardığı hedef verisiyle elektronik taarruz icra edildi. Hedefin konum bilgisi FULMAR 200 ile paylaşıldı ve radar, yüksek çözünürlüklü SAR görüntüsü üreterek konumu kesinleştirdi. Böylece ANTIDOT ilk kez TB2 üzerinde gerçek radar sistemlerine karşı sınandı ve iki podun birlikte çalışabilirliği gösterildi.
ASELSAN, SMASH ailesinin yeni üyesi 25 mm'lik SMASH 300'ü sahaya çıkardı
ASELSAN, uzaktan komutalı stabilize deniz silah sistemleri ailesinin yeni üyesi SMASH 300'ü 19 Eylül'de duyurdu. 25 mm çapındaki sistem, klasik su üstü hedeflerin yanı sıra son yıllarda deniz platformları için ciddi tehdit hâline gelen mini ve mikro sınıf insansız hava araçlarına karşı etkili olacak şekilde geliştirildi.
Sistem, yapay zekâ desteği ve ATOM akıllı mühimmat entegrasyonu ile çalışıyor. Prototipin kabiliyetleri Konya Karapınar'da icra edilen atışlı testlerde; hem yer hedeflerine hem de tekli ve çoklu mini dron hedeflerine karşı doğrulandı. 2006'dan bu yana kullanılan SMASH ailesi kapsamında bugüne kadar dört farklı çözüm geliştirildi; ASELSAN 18 ülkeye 560'tan fazla sistem teslim etti ve bu alanda küresel pazarda yaklaşık yüzde 10 paya ulaştı.
CTech, insansız deniz aracı sürüleri için hibrit SATCOM–LOS haberleşme mimarisi tanıttı
Türkiye merkezli haberleşme uzmanı CTech, insansız deniz aracı (İDA) gruplarını uzaktaki bir komuta merkezine bağlayan hibrit bir mimari sundu: uydu haberleşmesi ile görüş hattı ağını birlikte kullanan yapı, AquaARX denizcilik SATCOM terminali ile UfukLink Mini Pro görüş hattı sistemini eşliyor.
Konseptte yalnızca geçit (gateway) aracı her iki sistemi birden taşıyor; taarruz veya kamikaze İDA'lar dâhil diğer tekneler UfukLink Mini Pro üzerinden bağlanıyor. Böylece sürüdeki her tekneye ayrı uydu terminali koyma zorunluluğu ortadan kalkıyor. Komut akışı iki kademeli ilerliyor: komuta merkezinden uydu üzerinden AquaARX taşıyan araca, oradan görüş hattı ağıyla formasyonun geri kalanına. Canlı görüntü ve görev verisi aynı mimariyle ters yönde operatöre dönüyor.
Üretici verilerine göre UfukLink Mini Pro, mesh ağ kabiliyetine sahip kompakt bir görüş hattı sistemi; 100 Mbps'ye kadar veri hızı ve görüş hattı şartlarında 200 kilometreye kadar mesafe belirtiliyor; gerçek menzil anten konfigürasyonu, RF çıkış gücü ve çalışma şartlarına bağlı. Paylaşılan materyal bir konsept görselleştirmesi; çok tekneli canlı deniz testi henüz ortaya konmuş değil.
HAVELSAN, simülasyon ve akıllı sistemler şirketi ETE Teknoloji'ye ortak oldu
HAVELSAN, akıllı sistemler ve simülasyon teknolojileri alanında uzun süredir birlikte çalıştığı ETE Deney ve Eğitim Değerlendirme Teknolojileri AŞ'ye ortak oldu. 18 Eylül'de HAVELSAN Teknoloji Kampüsü'nde düzenlenen törende imzaları HAVELSAN Genel Müdürü Dr. Mehmet Akif Nacar ile ETE Teknoloji Genel Müdürü Prof. Dr. Erdal Çayırcı attı; 2017'den bu yana süren teknolojik iş birliği böylece kurumsal ortaklığa dönüştü.
ETE Teknoloji; bilgisayar destekli harp oyunu, tatbikat ve deneysel çalışmalar alanında hymots®, etecube® ve nginr® gibi çözümler geliştiriyor. HAVELSAN ortaklıkla simülasyon ve eğitim portföyünü güçlendirmeyi, uluslararası harp oyunu (wargaming) merkezleri kurmayı ve bu merkezlere danışmanlık, bakım ve işletme hizmeti vermeyi hedefliyor.
ASFAT ile KEYVAN Aviation, askerî havacılık verisini millî kabiliyetle karşılamak için protokol imzaladı
ASFAT ile KEYVAN Aviation, askerî havacılık veri ihtiyacının yerli kabiliyetlerle karşılanması ve ortak savunma-havacılık projeleri geliştirilmesi için iş birliği protokolü imzaladı. Protokol 7 Eylül'de İstanbul'da imzalandı; KEYVAN'ın basın bülteniyle 15 Eylül'de duyuruldu.
İş birliği, Millî Savunma Bakanlığı bünyesinde kurulan ve askerî fabrika ile tersanelerin kabiliyetlerini kullanarak savunma çözümleri geliştirme ve ihraç etme yetkisine sahip ASFAT'ın proje yönetimi, tedarik ve uluslararası iş geliştirme gücünü, KEYVAN'ın sertifikalı seyrüsefer ve havacılık verisi üretimi kabiliyetiyle birleştiriyor. KEYVAN, veri tabanı üretimini EASA Type 1 DAT Provider sertifikası altında yürüttüğünü; ARINC 424 formatlı veri, özel usuller, askerî hava sahası bilgisi ve uçak, aviyonik, simülatör ile uçuş planlama sistemlerine özel veri setleri sağladığını belirtiyor.
Protokol yalnız yurt içi ikame ile sınırlı değil: taraflar Türkiye'de ve yurt dışında savunma ve havacılık projelerinde birlikte hareket edecek. Henüz ilk uygulama programı kamuya açıklanmış değil.
İŞKUR, SSB ve HAVELSAN'dan KOVAN protokolü: 500 gence kurumsal kaynak planlama uzmanlığı eğitimi
Türkiye İş Kurumu (İŞKUR), Savunma Sanayii Başkanlığı ve HAVELSAN arasında, savunma sanayiinin nitelikli insan kaynağını güçlendirmeye yönelik KOVAN Programı iş birliği protokolü imzalandı. Tören 15 Eylül'de Ankara'daki HAVELSAN tesislerinde, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Prof. Dr. Vedat Işıkhan'ın katılımıyla yapıldı.
Program, SSB'nin yürüttüğü Millî Yetkinlik Hamlesi kapsamında geliştirilen HAVELSAN KOVAN Kurumsal Kaynak Planlama Uzmanı Yetiştirme Eğitim Programına dayanıyor. Protokol kapsamında 18-30 yaş aralığındaki 500 lisans mezunu genç, HAVELSAN'ın geliştirdiği millî iş yönetim sistemi KOVAN üzerinde kapsamlı bir eğitim sürecine alınacak; eğitim için yaklaşık 45 milyon lira kaynak ayrıldı.
MKE, 32 ülkeden 36 askerî ataşeyi Kırıkkale ve Ankara tesislerinde ağırladı
Ankara Askerî Ataşeler Birliği (AMAC) programı kapsamında, aralarında ABD, İngiltere ve Fransa'nın da bulunduğu 32 ülkeden 36 askerî ataşe MKE tesislerini ziyaret etti. Heyetin ilk durağı, 10 ayrı kalibrede ve 54 farklı tipte, yılda 250 milyon adedin üzerinde hafif silah mühimmatı üreten MKE Gazi Fişek Fabrikası oldu.
Ankara'dan Kırıkkale'ye geçen ataşeler, silah fabrikasında millî piyade ve keskin nişancı tüfekleri hakkında bilgilendirildi; üretim hatlarını gezdikten sonra atış poligonunda millî piyade tüfeği MPT-55 ile atış yaptı. Program, heyetin MKE Mühimmat Fabrikası'nı ziyaretiyle tamamlandı.
"ASELSAN–ASELSAN.NET Savunma Sanayi Günü" Brunei Darussalam'da düzenlendi
Türkiye'nin Bandar Seri Begawan Büyükelçiliği ev sahipliğinde, 15 Eylül'de Rizqun International Hotel'de "ASELSAN–ASELSAN.NET Savunma Sanayi Günü" düzenlendi. Etkinlik, iki ülke arasında savunma sanayii, ileri teknoloji ve güvenlik alanlarındaki iş birliğini geliştirmeyi hedefledi ve ASELSAN ile ASELSAN.NET temsilcilerini Brunei'nin ilgili kurumlarıyla bir araya getirdi.
Sabah ve öğleden sonra olmak üzere iki oturum hâlinde yapılan programın açılışını Türkiye'nin Brunei Darussalam Büyükelçisi Prof. Dr. Hamit Ersoy yaptı; oturumlarda iki şirketin savunma, güvenlik ve teknoloji kabiliyetleri kapsamlı biçimde tanıtıldı. Temaslar 16 Eylül'de sürdü: heyet Brunei'nin E-Government National Centre, Cyber Security Brunei ve Kraliyet Polis Teşkilatı kurumlarını yerinde ziyaret etti.
Görgün, Japon heyetiyle savunma sanayiinde geliştirilebilecek iş birliği imkânlarını görüştü
Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün, 17 Eylül'de Türkiye-Japonya Parlamentolar Arası Dostluk Grubu Başkanı Ichiro Aisawa ve beraberindeki heyeti kabul etti. Görüşmede savunma sanayii alanında geliştirilebilecek iş birliği fırsatları ile teknoloji ve yetkinlik odaklı ortak çalışma başlıkları ele alındı.
SSB'nin açıklamasına göre taraflar, iki ülkenin savunma sanayii kapasitelerini birleştirebilecek potansiyel çalışma başlıkları üzerinde fikir alışverişinde bulundu. Japonya'nın savunma ihracatı kısıtlarını kademeli olarak gevşettiği bir dönemde yapılan temas, Türk savunma sanayii için Asya-Pasifik'te yeni bir muhatap anlamına geliyor.
Türkiye–Brezilya Savunma Sanayii İş Birliği Anlaşması onaylandı
Türkiye ile Brezilya arasında 25 Mart 2022'de imzalanan Savunma Sanayii İş Birliği Anlaşması'nın onaylanmasına dair 11799 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı, 18 Eylül 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı. Anlaşma, Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından 23 Haziran 2026'da kabul edilmişti; Brezilya iç onay sürecini daha önce tamamlamış ve metni 10 Eylül 2025'te kendi resmî gazetesinde yayımlamıştı.
Anlaşma; ortak projeler, üretim, teknoloji transferi ve savunma ürünlerinin karşılıklı tedariki gibi alanlarda iş birliğinin geliştirilmesini öngörüyor. Onay, iki ülke arasındaki savunma sanayii ilişkilerinin proje bazlı temaslardan hukuki çerçeveye oturmuş bir zemine taşınması anlamına geliyor.
Denizli'de titanyum alaşım yatırımı için teknik süreç başlıyor: 90 firma, 400 ikili görüşme
Denizli Sanayi Odası ev sahipliğinde, Savunma Sanayii Başkanı Prof. Dr. Haluk Görgün'ün katılımıyla düzenlenen "Denizli Savunma Sanayii İl Buluşması"nda, kentte planlanan titanyum alaşım ve yüksek nitelikli yarı mamul yatırımı ele alındı. Programda 90 Denizlili firma, sektörün ana yüklenicileriyle toplam 400 ikili iş görüşmesi gerçekleştirdi; ASELSAN, HAVELSAN, ROKETSAN, TUSAŞ, STM ve TEİ temsilcileri katıldı.
DSO Başkanı Selim Kasapoğlu, titanyum alaşım ve yarı mamul üretimine yönelik yatırım girişimi için fizibilite çalışmalarının sürdüğünü, 3 Eylül'de kentin önde gelen sanayicileriyle yatırım modelini değerlendirdiklerini ve iş dünyasının projeye güçlü irade gösterdiğini belirtti. Çalışmaların SSB'ye sunulduğunu ve olumlu karşılandığını aktaran Kasapoğlu, bundan sonraki safhada daha detaylı teknik konuların görüşüleceğini söyledi.
Denizli'nin 2025'te yaklaşık 4,7 milyar dolarlık ihracat yaptığını hatırlatan Kasapoğlu, orta ve üzeri teknoloji ürünlerinin ihracattaki payının yüzde 63,5'e ulaştığını, yüksek teknoloji ürünlerinin payının ise hâlâ yüzde 0,1 seviyesinde olduğunu vurguladı: "Savunma ve havacılık sanayiine bakışımız da buradan doğuyor."
Denizkurdu-I/2026: 100 gemi, 50 hava aracı ve 14 bin personelle üç denizde tatbikat
Millî Savunma Bakanlığının duyurduğu Denizkurdu-I/2026 Tatbikatı, 20-25 Eylül tarihleri arasında Karadeniz, Ege ve Doğu Akdeniz'de 100 gemi, 50 hava aracı ve 14 bin personelin katılımıyla icra ediliyor. Tatbikata yalnız Deniz Kuvvetleri Komutanlığı unsurları değil; Kara Kuvvetleri, Hava Kuvvetleri ve Sahil Güvenlik Komutanlığı unsurları da katılıyor.
Tatbikatın öne çıkan faaliyetlerinden biri, 24 Eylül'de Doğu Akdeniz'de TCG Anadolu üzerinde icra edilecek Seçkin Gözlemci Günü olacak; burada deniz ve hava unsurlarının yanı sıra farklı kuvvet komutanlıklarına ait birliklerin birlikte çalışabilirliği sahada sergilenecek.
SAHA Ufku: 14–19 Eylül haftasından üç stratejik çıkarım
Bu hafta HÜRKUŞ-II'nin millî Askerî Tip Sertifikası, İZMİT'in deniz kabul testleri, KAPLAN ZPT'nin ön kabul testleri, ASELSAN'ın yeni güdüm üretim merkezi ve SSB'nin Denizli çıkarması aynı takvime denk geldi. Beşi birlikte okunduğunda haftanın ortak hikâyesi net: gündem, yeni sistem duyurmaktan çıkıp belgeleme, kabul ve üretim kapasitesine kaydı.
1) Sertifikasyon başlı başına bir kabiliyet. HÜRKUŞ-II'nin 12 disiplinde 1.790 gereksinim ve 153 testle aldığı tip sertifikası, İZMİT'in deniz kabul testleri ve KAPLAN'ın ön kabul testleri aynı safhanın üç farklı görünümü: prototip değil, kabul. İhracat pazarlarında alıcıların sorduğu soru da buraya kaydı; teknik üstünlük iddiası değil, hangi otoritenin hangi gereksinim setiyle onayladığı belirleyici. Türkiye'nin bu süreci kendi personeli ve kendi otoritesiyle yürütebilmesi, uzun vadede platformun kendisinden daha kalıcı bir kazanım.
2) Darboğaz tasarımda değil tezgâhta. ASELSAN'ın 56 milyon dolarlık, 17.865 metrekarelik güdüm sistemleri merkezi; Lockheed Martin'in mühimmat kapasitesi için ayırdığı 8–9 milyar dolar; GM Defense'in PAC-3 MSE parçalarını sözleşmeden 22 gün sonra teslim etmesi ve ABD Donanması'nın konteynerize düşük maliyetli önleyici arayışı — hepsi aynı cümlenin farklı dillerdeki hâli. Büyük programlarda belirleyici olan en iyi performans değil, seri üretim hızı ve egemen tedarik zinciri. Robotik ve otomasyon yatırımı, bu yarışta ürün geliştirmenin yerine geçmiyor; ürün geliştirmenin ön şartı hâline geliyor.
3) Tedarik tabanı hem içeride hem dışarıda genişliyor. KAAN'da 750, SİPER'de 1.000 firma rakamı ile SSB'nin Denizli'deki tesis ziyaretleri, sanayi tabanını Ankara–İstanbul hattının dışına taşıma çabasının somut adımı. Dışarıda ise aynı mantık ters yönde çalışıyor: FNSS'in ikinci KAPLAN'ı PT Pindad'ın hattında ürettirmesi ve Otokar'ın Leonardo kulesini kendi platformuna entegre etmesi, ihracatın artık üretim payı paylaşmak üzerinden yürüdüğünü gösteriyor. İçeride tabanı genişletmek ile dışarıda üretim payı vermek, aynı stratejinin iki yüzü.
Pentagon ve Lockheed Martin, gizli AIM-260 JATM füzesinin üretimini hızlandırmak için çerçeve anlaşması imzaladı
17 Eylül'de duyurulan anlaşma, yıllardır gizlilik içinde geliştirilen uzun menzilli hava-hava füzesi AIM-260 için çok yıllı tedarik sözleşmesinin zeminini hazırlıyor. Anlaşma bir sipariş değil; Lockheed Martin ve tedarikçilerine kapasite, iş gücü ve üretim verimliliğine yatırım yapmalarını sağlayacak uzun vadeli talep sinyali. F-22 ve F-35'te kullanılacak füzenin ilk uluslararası müşterisi Avustralya.
ABD Kara Kuvvetleri, gemi vurabilen PrSM Increment 2 için Lockheed'e 1,2 milyar dolarlık üretim sözleşmesi verdi
15 Eylül'de açıklanan erken operasyonel kabiliyet sözleşmesi, çok modlu arayıcı başlıkla donatılan ve hareketli deniz hedeflerini vurabilen PrSM Increment 2'nin üretimini kapsıyor. Yaklaşık 500 kilometre menzile sahip füzenin ilk atışı şubat ayında yapılmıştı; sözleşmenin 2031 Eylül'ünde tamamlanması bekleniyor.
ABD, yörüngede "uzay kontrol silahları" bulundurduğunu ilk kez resmen açıkladı
Hava Kuvvetleri Bakanı Troy Meink, 14 Eylül'de National Harbor'daki Hava, Uzay ve Siber Konferansı'ndaki konuşmasında Uzay Kuvvetleri'nin "müşterek kuvveti düşman faaliyetlerine karşı savunabilecek yörüngede uzay kontrol silahlarına" sahip olduğunu söyledi. Silahların türü, sayısı ve görev profili açıklanmadı; Meink ifadenin "dikkatle seçildiğini" belirtti.
GM Defense, ilk PAC-3 MSE kritik parçalarını sözleşmeden 22 gün sonra teslim etti
Lockheed Martin ile GM Defense arasındaki sözleşme 6 Ağustos'ta imzalandı; PAC-3 MSE önleyicisine ait ilk gövde bileşenleri 28 Ağustos'ta teslim edildi. Geleneksel olarak aylar hatta yıllar alabilen bu parçaların 22 günde üretilmesi, otomotiv sanayisinin yüksek hacimli üretim disiplininin füze hatlarına aktarılmasının ilk somut çıktısı. Lockheed, mühimmat kapasitesi için 8–9 milyar dolarlık yatırımla PAC-3 üretimini üçe katlamayı ve 20'den fazla tesisi genişletmeyi planlıyor.
ABD Donanması, MQ-25A Stingray'in ilk seri üretim sözleşmesini imzaladı
14–15 Eylül'de duyurulan sabit fiyatlı teşvikli sözleşme, uçak gemisi tabanlı insansız yakıt ikmal uçağı MQ-25A'nın ilk düşük oranlı üretim partisinde üç uçağın imalatını ve ikinci parti için uzun tedarik süreli malzemelerin alımını kapsıyor. Sözleşme bedeli yaklaşık 552–562 milyon dolar; ilk teslimatların 2029'da başlaması bekleniyor.
ABD Donanması, seyir füzeleri ve İHA'lara karşı konteynerize düşük maliyetli önleyici arıyor
17 Eylül'de yayımlanan beyaz rapor çağrısıyla duyurulan "Naval Affordable Interceptor" konsepti, en az 60 füze taşıyan ve gemide kalıcı tadilat gerektirmeyen bir konteyner fırlatıcı öngörüyor. Katılacak firmaların yılda 500 önleyici üretebilmesi ve sistemi sözleşmeden 12 ay içinde sahaya çıkarabilmesi isteniyor.
Uzay Kuvvetleri, hava ve kara hedeflerini yörüngeden takip edecek sensör katmanlarını hızlandırıyor
17 Eylül'de aktarılan planlara göre Uzay Kuvvetleri, Northrop Grumman'ın ana yüklenici olduğu Yer Hareketli Hedef Göstergesi (GMTI) programını "önümüzdeki iki yıl içinde" yörüngeye taşımayı hedefliyor; hava hedefleri için AMTI kabiliyeti de aynı mimaride ilerliyor. Ağustos ayında kurulan 77'nci Gözetleme Filosu, bu görevlerin operasyon merkezi olacak.
Joby'nin otonom Cessna Caravan'ı, pilot müdahalesi olmadan ABD'yi boydan boya 3.199 mil uçtu
8–16 Eylül arasında Kaliforniya'dan Kuzey Karolina'ya uçan dönüştürülmüş Cessna 208B, taksi, kalkış, seyir ve inişi otonom olarak gerçekleştirdi; emniyet pilotu hiçbir kumanda girdisi yapmadı. Uçuş, 2.323 mil uzaktaki Joby Otonomi Merkezi ile Shaw Hava Üssü'nden uzaktan denetlendi. Teknolojinin çekirdeği, Joby'nin 2024'te satın aldığı Xwing'in "Superpilot" sisteminden geliyor.
GA-ASI Mojave STOL, Güney Kore'de tank yolundan kalkıp indi
16 Eylül'de GA-ASI ile Hanwha Aerospace, Pocheon'daki Seungjin Eğitim Alanı'nda MALE sınıfı bir insansız hava aracıyla ilk kez muharebe sahası şartlarında uçuş icra etti. Mojave, tank ve topçu araçlarının kullandığı bozuk manevra yoluna indi, aynı yoldan tekrar havalandı; kalkış koşusu 200 metrenin, iniş koşusu 100 metrenin altında kaldı ve araç çift silah rayında atıl yük taşıyordu.
KDDX muhriplerinin tam elektrikli tahrik sistemi için Leonardo DRS ile Doosan Enerbility anlaştı
17 Eylül'de imzalanan sözleşmeyle Leonardo DRS, Güney Kore'nin kendi tasarımı yeni nesil muhrip programı KDDX için yoğun güçlü 100 Serisi sabit mıknatıslı tahrik motorlarını ve değişken frekanslı sürücüleri sağlayacak; güç ve tahrik sistemi Doosan Enerbility ile birlikte kurulacak. Hanwha Ocean'ın liderliğindeki en az altı gemilik programın bedeli yaklaşık 5,7 milyar dolar, ilk geminin 2032'de teslimi planlanıyor.
Hiçbir gelişmeyi kaçırmayın
Türkiye'nin savunma, havacılık ve uzay gündemini haftalık olarak SAHA Bülten aracılığıyla tek akışta takip edin.